Op deze pagina staan de beleidsindicatoren voor het Onderzoek- en Wetenschapsbeleid uit de begroting 2027 van het Ministerie van OCW, gerangschikt naar beleidsprioriteiten en subthema’s. Deze beleidsindicatoren zijn geselecteerd uit de totale set aan indicatoren en kengetallen die beschikbaar zijn voor het Onderzoek- en Wetenschapsbeleid.

Beleidsprioriteit: Een sterke basis en hoge kwaliteit

Wij werken aan hoge kwaliteit in onderwijs en wetenschap als basis voor een veerkrachtige samenleving. Door te investeren in de basisvaardigheden van leerlingen en studenten zorgen we ervoor dat iedereen een stevig fundament voor de toekomst meekrijgt. Tegelijkertijd versterken we de impact van wetenschappelijk onderzoek om nieuwe kennis te ontwikkelen en oplossingen te vinden voor maatschappelijke vraagstukken. Zo bouwen we aan een samenleving waarin talent, kennis en innovatie hand in hand gaan.

Subthema: Kennisontwikkeling voor Nederland

Onderzoek en wetenschap dragen bij aan het ontwikkelen van nieuwe wetenschappelijke kennis en het overdragen van kennis (in het onderwijs).  Ze zijn bovendien belangrijk voor het oplossen en duiden van maatschappelijke vraagstukken zoals de energietransitie, veiligheid, cybersecurity en vergrijzing. 

Het kabinet Jetten investeert structureel € 428 miljoen extra in onderzoek en wetenschap. Daarmee komen we dichter bij de Lissabon-doelstelling, van minimaal 3% van het bbp uitgeven aan publieke en private investeringen in onderzoek en innovatie. 

Het kabinet wil de extra investeringen inzetten voor de gehele kennisketen: de volle breedte van alle wetenschappelijke disciplines is hierin belangrijk. Als ook de (regionale) samenwerking tussen bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties, mbo, hbo, wo en overheid. Tot slot is onderzoek open en toegankelijk voor een breed publiek. Het label ‘sterke basis en hoge kwaliteit’ is immers voorbehouden aan wetenschappelijk onderzoek dat benut wordt in het belang van iedere inwoner van Nederland. 

1. Bekostiging onderzoeksdeel wetenschappelijk onderwijs:

2. Praktijkgericht onderzoek:

5. Grootschalige wetenschappelijke infrastructuur: 

7. NWO financieringslijn Samenwerking:

11. NWO Open Science NL: 

12. Nationaal Expertisecentrum Wetenschap en Samenleving (NEWS):

  • Deze indicator is in ontwikkeling 

Subthema: Internationale samenwerkingen en kennisveiligheid

Internationale samenwerking is een voorwaarde om de hoge kwaliteit van de Nederlandse wetenschap te behouden en versterken. Het zorgt er ook voor dat wij talent kunnen aantrekken. Dit is nodig om het Europese en daarmee Nederlandse concurrentievermogen te houden. Hiervoor is het nodig om toegang te hebben tot grootschalige en internationale wetenschappelijke infrastructuren en onderzoek te doen, dat tot de absolute wereldtop behoort, de Nederlandse concurrentiepositie vergroot en brede welvaart realiseert. Gegeven de geopolitieke ontwikkelingen, is het belang van Europa voor Nederland steeds groter. Binnen Europa zet kabinet Jetten zich in voor programma’s die het concurrentievermogen bevorderen en die bijdragen aan strategische autonomie.

Ook zorgen de geopolitieke ontwikkelingen ervoor dat de aandacht van kabinet Jetten voor kennisveiligheid en cyberweerbaarheid onverminderd is. Daarom blijven het ministerie en de kennissector samen werken aan de weerbaarheid van de wetenschap. 

Horizon Europe: 

Grootschalige wetenschappelijke infrastructuur: 

Samenwerken met (EU-)prioriteitslanden uit de IKT: 

Nationale Leidraad kennisveiligheid:

Subthema: Ruimte voor onderzoekers in de wetenschap

Het aantrekken, ontwikkelen en behouden van onderzoekstalent is van groot belang voor het behouden en versterken van de toppositie en impact van de Nederlandse wetenschap. Onderzoekers hebben ruimte nodig om hun werk te doen en talenten te ontplooien. Daarvoor is een goede werkomgeving bij onze kennisinstellingen nodig.

Verbetertrajecten werkomgeving bij kennisinstellingen 

NWO Financieringslijnen Talent en Open Competitie

Sectorplannen

Deze indicator is in ontwikkeling. De evaluaties door de monitoringscommissies dienen als input.

Subthema: Samenwerking en profilering in de wetenschap

OCW wil ervoor zorgen dat universiteiten de kwaliteit van het onderwijs en onderzoek hoog houden door ervoor te zorgen dat instellingen elkaar aanvullen in plaats van beconcurreren. Om te zorgen dat instellingen zich nog meer onderscheiden zetten we in op profilering en samenwerking naar het model van sectorplannen.

  •  Deze indicator is in ontwikkeling. De evaluaties door de monitoringscommissies dienen als input.

Beleidsprioriteit: Sociale veiligheid en gelijke behandeling

Het ministerie van OCW werkt aan sociale veiligheid en gelijke behandeling, zodat iedereen in Nederland op een vrije en volwaardige manier kan deelnemen aan de samenleving. Een sociaal veilige omgeving is conditioneel voor de bevordering van kwaliteit in het onderwijs, de cultuur en wetenschap. In een wereld waarin fysieke en digitale veiligheid minder vanzelfsprekend zijn geworden, houdt OCW ook oog voor het belang van sociale samenhang en het voorkomen van polarisatie. OCW blijft zich ook inzetten om discriminatie en racisme tegen te gaan, in al onze beleidsterreinen. We blijven de aandacht vasthouden voor thema’s zoals sociale veiligheid op scholen en de beleidsintensiveringen op het koloniaal- en slavernijverleden in het kader van ‘het proces na de komma’.