Op deze pagina is cijfermatige informatie te vinden over het gespecialiseerd onderwijs. Het gaat om de volgende thema’s: de schoolprestaties in het vso, type problematiek in cluster 2, bekostigingscategorieën in cluster 3, deelname aan het residentieel onderwijs en ambulante begeleiding vanuit cluster 1 en 2 in het regulier bo en vo.
Schoolprestaties vso
In schooljaar 2024/2025 hebben 969 vso-leerlingen een eindexamen gemaakt. Van hen zijn 927 (65%) geslaagd. In schooljaar 2011/2012 maakten 657 vso-leerlingen eindexamen, waarvan 587 slaagden (89%). Afgerond 90% van de vso-examenkandidaten in 2024/2025 deed een examen op vmboniveau. Het aantal vso-examenkandidaten dat havo-examen deed verdubbelde van 2018/2019 tot 2022/2023 van 40 naar 80 leerlingen.
Slagingspercentage examens vso
In 2024/2025 slaagde 95,7% van de vso-leerlingen die een eindexamen maakten, in 2018/2019 slaagde 95%, in 2011/2012 90%. De schooljaren 2019/2020 en 2020/2021 werden gekenmerkt door coronamaatregelen, in deze jaren slaagde 99% en 98% van de vso-leerlingen. In 2022/23 slaagde afgerond 95%, in de jaren hierop
is het percentage geslaagden ongeveer 96%.
jaar geslaagd gezakt 2011 89,3 10,7 2012 89,7 10,3 2013 93,3 6,7 2014 91,3 8,7 2015 92,6 7,4 2016 93,2 6,8 2017 92,2 7,8 2018 94,6 5,4 2019 98,5 1,5 2020 98,3 1,6 2021 97,3 2,7 2022 94,6 5,4 2023 95,6 4,4 2024 95,7 4,3 Figuur: Slagingspercentage examens vso
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2011-2025
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.
Afkortingen:vso - voortgezet speciaal onderwijs
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: April 2026
Type problematiek cluster 2
Cluster 2 scholen bieden onderwijs aan dove of slechthorende kinderen, kinderen met ernstige communicatiemoeilijkheden, waaronder een taalontwikkelingsstoornis (tos) of meervoudig gehandicapte kinderen die één van deze handicaps hebben. Leerlingen met een tos maken een groot deel van de populatie binnen cluster 2 uit; trends bij de overige ondersteuningsbehoeften zijn daardoor minder goed zichtbaar. Door in de legenda op tos te klikken verbergt u deze data en kunt u de trends in de overige data beter waarnemen.
De meeste so-leerlingen (89%) in cluster 2 hebben een tos, namelijk 5.455 van de 6.142 leerlingen in so cluster 2 in 2025. Ten opzichte van vijf jaar geleden waren in 2025 minder leerlingen in so cluster 2 en relatief evenveel minder met tos. In 2025 is 3% van de cluster 2-leerlingen doof en 6% slechthorend. Er waren minder dove kinderen in so en minder slechthorende kinderen in 2025 dan in 2019.
Onderwijssoorten cluster 2 so in procenten
De meeste so-leerlingen in cluster 2 hebben een taalontwikkelingsstoornis (tos; 88,8% in 2025). In 2025 is 2,8% van de cluster 2-leerlingen doof en 5,8% slechthorend. De afgelopen zes jaar zijn deze percentages ongeveer stabiel gebleven.
jaar doof slechthorend tos doof_zmlk slechthorend_zmlk doof_blind 2012 5,3 8,0 83,0 2,6 0,8 0,3 2013 5,0 8,1 83,6 2,1 0,9 0,3 2014 4,6 7,3 85,2 1,8 0,9 0,2 2015 4,7 6,8 85,6 1,8 0,8 0,3 2016 4,5 6,6 86,2 1,7 0,7 0,4 2017 4,4 6,2 86,6 1,6 0,7 0,4 2018 3,7 5,8 87,9 1,3 1,0 0,4 2019 3,5 5,9 88,2 1,0 0,9 0,5 2020 3,5 5,8 88,2 1,0 1,0 0,4 2021 3,3 5,8 88,5 1,0 0,9 0,5 2022 3,2 6,0 88,6 0,9 0,9 0,6 2023 3,2 6,2 88,1 1,0 0,9 0,6 2024 3,1 6,1 88,2 1,2 0,9 0,6 2025 2,8 5,8 88,8 1,2 0,9 0,5 Figuur: Onderwijssoorten cluster 2 so in procenten
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2015-2025
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.
Afkortingen:so - speciaal onderwijs
tos - taalontwikkelingsstoornis
zmlk - zeer moeilijk lerende kinderen
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: April 2026
Onderwijssoorten cluster 2 so in aantallen
De meeste so-leerlingen in cluster 2 hebben een tos, namelijk 5.454 leerlingen in 2025. In 2025 zaten 173 dove en 357 slechthorende kinderen in so, 31 kinderen die zowel doof als visueel gehandicapt waren en 127 zeer moeilijk lerende kinderen die tevens doof of slechthorend waren. Er waren minder dove kinderen in so en minder slechthorende kinderen in 2025 ten opzichte van 2019.
jaar doof slechthorend tos doof_zmlk slechthorend_zmlk doof_blind 2012 362 549 5719 182 52 24 2013 337 545 5609 144 58 20 2014 298 476 5534 117 58 11 2015 288 417 5242 108 50 17 2016 264 383 5033 97 42 22 2017 273 385 5370 100 45 25 2018 237 375 5684 82 62 25 2019 227 384 5757 68 61 30 2020 235 388 5849 68 64 30 2021 216 385 5855 68 57 32 2022 207 391 5792 59 56 36 2023 202 400 5641 63 59 37 2024 190 380 5459 72 56 36 2025 173 357 5454 72 55 31 Figuur: Onderwijssoorten cluster 2 so in aantallen
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2015-2025
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.
Afkortingen:so - speciaal onderwijs
tos - taalontwikkelingsstoornis
zmlk - zeer moeilijk lerende kinderen
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: April 2026
Onderwijssoorten cluster 2 vso in procenten
In 2025 was 29,3% van de vso cluster 2-leerlingen geregistreerd met taalontwikkelingsstoornis (tos). taalontwikkelingsstoornissen (tos) zijn in 2022 voor het eerst ook in vso geregistreerd, en waren zowel in dat jaar bij 26% van de vso cluster 2-leerlingen geregistreerd. In vso zijn in 2025 79,3% van de cluster 2-leerlingen slechthorend of hebben tos, in 2018 was 82% slechthorend.
jaar doof slechthorend tos doof_zmlk slechthorend_zmlk doof_blind 2012 8,4 85,7 0 3,0 2,0 0,9 2013 7,4 85,6 0 4,3 1,9 0,9 2014 7,2 85,4 0 4,5 1,7 1,3 2015 6,9 85,3 0 5,1 1,7 0,9 2016 7,6 85,1 0 5,0 1,5 0,8 2017 7,8 81,6 0 5,5 4,2 0,8 2018 9,2 82,0 0 4,7 3,0 1,1 2019 8,8 82,7 0 4,0 3,4 1,1 2020 8,0 83,1 0 4,1 3,5 1,2 2021 8,2 83,0 0 4,4 3,3 1,1 2022 8,5 57,2 25,9 4,1 3,1 1,1 2023 8,2 56,0 26,6 4,3 3,1 1,7 2024 7,9 53,8 28,8 4,1 3,6 1,9 2025 9,0 50,0 29,3 4,5 4,8 2,4 Figuur: Onderwijssoorten cluster 2 vso in procenten
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2015-2025
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.
Afkortingen:vso - voortgezet speciaal onderwijs
zmlk - zeer moeilijk lerende kinderen
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: April 2026
Onderwijssoorten cluster 2 vso in aantallen
Taalontwikkelingsstoornissen (tos) zijn 2022 voor het eerst ook in vso geregistreerd. In eerdere jaren werden deze leerlingen in het vso geregistreerd als slechthorend. In 2025 zijn 388 van de vso cluster 2-leerlingen geregistreerd met tos, dit is waarschijnlijk een onderregistratie; het werkelijke aantal vso leerlingen met tos zal naar verwachting hoger liggen. In vso zijn 2025 1.050 van de cluster 2-leerlingen slechthorend of hebben tos. Vergeleken met 2018 is het aantal vso-leerlingen in cluster 2 gedaald en het aantal dove kinderen ook. In 2025 zijn 32 vso-leerlingen doof en tevens visueel gehandicapt, dat is meer dan in 2018.
jaar doof slechthorend tos doof_zmlk slechthorend_zmlk doof_blind 2012 193 1976 0 70 46 20 2013 182 2102 0 105 46 22 2014 177 2106 0 110 42 31 2015 162 2004 0 120 40 22 2016 168 1885 0 110 33 18 2017 159 1654 0 111 85 17 2018 173 1542 0 89 56 21 2019 154 1443 0 70 59 20 2020 133 1385 0 69 59 20 2021 130 1318 0 70 53 18 2022 131 878 398 63 48 17 2023 122 835 397 64 46 26 2024 116 789 422 60 53 28 2025 119 662 388 60 63 32 Figuur: Onderwijssoorten cluster 2 vso in aantallen
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2015-2024
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.
Afkortingen:vso - voortgezet speciaal onderwijs
zmlk - zeer moeilijk lerende kinderen
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: April 2026
Bekostigingscategorieën cluster 3
Cluster 3 leerlingen zijn lichamelijk gehandicapte kinderen, zeer moeilijk lerende kinderen (ZMLK) en langdurig zieke kinderen met een lichamelijke handicap, of meervoudig gehandicapte kinderen die één van deze handicaps hebben.
Afhankelijk van de zorgbehoefte van een leerling krijgen schoolvestigingen in cluster 3 een hoge (H), midden (M) of lage bekostigingscategorie voor deze leerling.
Bekostigingscategorie cluster 3 so in procenten
In 2022 heeft 69% van de so cluster 3-leerlingen bekostigingscategorie laag, 17% bekostigingscategorie midden en 15% bekostigingscategorie hoog. De verdeling van bekostigingscategorieën in cluster 3 is veranderd, met name in bekostigingscategorie hoog. In so verandert deze verdeling meer dan in vso. Het aandeel so cluster 3-leerlingen met bekostigingscategorie hoog daalt van 19% in 2017 naar 15% in 2022. Het aandeel so-leerlingen in cluster 3 met bekostigingscategorie midden is in 2017 en in 2022 even hoog als in vso: 16%. Het aandeel so-leerlingen met bekostigingscategorie laag stijgt van 64% in 2017 naar 69% in 2022.
jaar laag midden hoog 2015 63,6 13,4 23 2016 64,3 15,7 20,1 2017 64,1 16,7 19,2 2018 66,9 15,7 17,4 2019 68,2 15,4 16,4 2020 67,1 16,5 16,3 2021 67,5 17 15,5 2022 69 16,6 14,5 Figuur: Bekostigingscategorie cluster 3 so in procenten
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2015-2022
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.
Afkortingen:so - speciaal onderwijs
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: Maart 2023
Residentieel onderwijs
Residentieel onderwijs is bedoeld voor een diverse groep jongeren met een complexe hulpvraag die in een jeugdhulpinstelling of een justitiële jeugdinrichting verblijven.
Leerlingen op een residentiële plaats in het so
Op 1 oktober 2025 zitten 3,3% so-leerlingen op een residentiële plaats. Op 1 oktober 2015 zaten 8,6% van de so-leerlingen op een residentiële plaats. De laatste jaren is dit aantal geleidelijk gestabiliseerd: van 9,3% in 2014 naar ongeveer 4,1% in 2021 naar 3,3% in 2025.
jaar residentiele_plaats 2014 9,3 2015 8,6 2016 7,5 2017 6,2 2018 5,7 2019 4,8 2020 4,4 2021 4,1 2022 3,7 2023 3,5 2024 3,4 2025 3,3 Figuur: Leerlingen op een residentiële plaats in het so
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2015-2025
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.
Afkortingen:so - speciaal onderwijs
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: April 2026
Ambulante begeleiding - Primair Onderwijs
In 2025 hadden 9.422 van de basisschoolleerlingen (0,7%) een geregistreerd onderwijsarrangement en 1.037 speciaal basisschoolleerlingen (3,0%). In 2024 had 0,1% van de basisschoolleerlingen een onderwijsarrangement vanuit cluster 1 en 0,6% vanuit cluster 2. Het aandeel (speciaal) basisschoolleerlingen met een onderwijsarrangement vanuit cluster 2 is in 2025 ten opzichte van 2015 verdubbeld. In 2025 is het aandeel met begeleiding vanuit cluster 1 in bo vergelijkbaar met 2015 (0,6% in beide jaren), in sbo is het hoger dan in 2015 (0,2% in 2025, 0,1% in 2015).
ambulante begeleiding regulier bo in procenten
In 2025 had 0,69% van de basisschoolleerlingen een onderwijsarrangement. In 2025 had 0,61% van de basisschoolleerlingen een onderwijsarrangement vanuit cluster 2, 0,06% vanuit cluster 1 en 0,02% vanuit een epilepsieschool. Het aandeel basisschoolleerlingen met een onderwijsarrangement vanuit cluster 2 was in 2015 ongeveer de helft ten opzichte van 2025 (0,61%). Het aandeel leerlingen met een onderwijsarrangement vanuit cluster 1 is sinds 2015 met 0,06% stabiel gebleven.
jaar epi arr1 arr2 2015 0,0 0,1 0,3 2016 0,0 0,1 0,3 2017 0,0 0,1 0,3 2018 0,0 0,1 0,3 2019 0,0 0,1 0,4 2020 0,0 0,1 0,4 2021 0,0 0,1 0,4 2022 0,0 0,1 0,5 2023 0,0 0,1 0,5 2024 0,0 0,1 0,6 2025 0,0 0,1 0,6 Figuur: ambulante begeleiding regulier bo in procenten
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2015-2025
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.Cluster 1: visueel gehandicapte kinderen of meervoudig gehandicapte kinderen met een visuele handicap.
Cluster 2: dove of slechthorende kinderen, kinderen met ernstige communicatiemoeilijkheden of meervoudig gehandicapte kinderen die één van deze handicaps hebben.
Afkortingen:arr1 = arrangement vanuit cluster 1
arr2 = arrangement vanuit cluster 2
bo - basisonderwijs
epi = arrangement vanuit een epilepsieschool
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: April 2026
Ambulante begeleiding - Voortgezet Onderwijs
Na een aanvankelijke afname is het aantal en aandeel onderwijsarrangementen in regulier vo sinds 2019 ongeveer stabiel. In 2025 had 0,1% van de vo-leerlingen een onderwijsarrangement vanuit cluster 1 en 0,1% vanuit cluster 2.
ambulante begeleiding vo in procenten
Van leerlingen in regulier vo heeft 0,22% een onderwijsarrangement in 2025. Na aanvankelijke afname is dit aandeel ongeveer stabiel en even hoog als in 2019 (0,20%). In 2025 had 0,06% van de vo-leerlingen een onderwijsarrangement vanuit cluster 1, in 2019 was dat 0,05%. In 2025 werd 0,14% begeleid vanuit cluster 2 tegenover 0,14% in 2017. Een toename is te zien in het aandeel arrangementen epilepsie, dat is in 2025 0,02%.
jaar epi arr1 arr2 2015 0 0,05 0,18 2016 0 0,05 0,16 2017 0 0,05 0,15 2018 0 0,05 0,15 2019 0,01 0,05 0,14 2020 0 0,06 0,14 2021 0 0,06 0,13 2022 0 0,06 0,14 2023 0 0,06 0,14 2024 0 0,06 0,13 Figuur: ambulante begeleiding vo in procenten
Bron: DUO 1-cijferbestanden PO 2015-2025
Definities:Aantallen en percentages op basis van leerlingaantallen primair onderwijs zoals beschikbaar in BRON (basisregistratie onderwijsnummer) / ROD (register onderwijsdeelnemers).
Peildatum: geregistreerde aantallen op 1 oktober
1-cijferbestanden: de 1-cijferbestanden po worden gemaakt op basis van afspraken binnen de 1-cijferwerkgroep po. De werkgroep bestaat uit leden van OCW, DUO, CBS en de Inspectie van het Onderwijs. De werkgroep ziet erop toe dat individuele gegevens van leerlingen uit de basisbestanden bij de DUO op een éénduidige manier worden ontsloten, volgens vastgestelde definities.Cluster 1: visueel gehandicapte kinderen of meervoudig gehandicapte kinderen met een visuele handicap.
Cluster 2: dove of slechthorende kinderen, kinderen met ernstige communicatiemoeilijkheden of meervoudig gehandicapte kinderen die één van deze handicaps hebben.
Afkortingen:arr1 = arrangement vanuit cluster 1
arr2 = arrangement vanuit cluster 2
epi = arrangement vanuit een epilepsieschool
vo - voortgezet basisonderwijs
Beschikbaarheid: Jaarlijks
Publicatiedatum: April 2026