Studiefinanciering gaat over drie beleidsterreinen: studiefinanciering, tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten, en lesgeld.

De cijfers hieronder gaan over het aantal mensen dat studiefinanciering ontvangt, de bedragen die zij ontvangen en de uitgaven en ontvangsten van het ministerie van OCW voor studiefinanciering. Ook geven de cijfers inzicht in de hoogte van de studieschuld van verschillende groepen oud-studenten.

Studiefinanciering voor mbo, hbo en wo

Uit welke onderdelen bestaat studiefinanciering?

De studiefinanciering voor mbo-, hbo- en wo-studenten bestaat uit een basisbeurs en reisvoorziening (ov-studentenkaart). Wanneer het inkomen van de ouders onder een bepaalde grens ligt, komen de studenten ook in aanmerking voor een aanvullende beurs. Daarnaast is er de mogelijkheid om gebruik te maken van leenmogelijkheden (reguliere lening en het collegegeldkrediet). 

Wie komen in aanmerking?

Voltijdstudenten in het hbo en wo en voltijdstudenten vanaf 18 jaar in de beroepsopleidende leerweg (bol) van het mbo komen in aanmerking voor studiefinanciering. Sinds 2017 komen ook minderjarige bol-studenten in aanmerking voor een reisvoorziening.

Terugbetaling prestatiebeurs

Voor mbo-studenten niveau 3 en 4 en studenten in het hbo en wo zijn de reisvoorziening, basisbeurs en aanvullende beurs een prestatiebeurs. De prestatiebeurs is een lening, maar wordt omgezet in een gift indien de studenten binnen 10 jaar hun diploma halen. Voor mbo-studenten op bol-niveau 1 en 2 is de studiefinanciering een gift, met uitzondering van de leenvoorziening.

Hoeveel studiefinanciering?

De hoogte van de basisbeurs, aanvullende beurs en leencomponent bij elkaar is wettelijk vastgesteld op een normbudget. Daarnaast bestaat voor studenten in het hbo en wo een collegegeldkrediet waarbij een bedrag tot maximaal 5 keer het wettelijk collegegeld kan worden geleend om het collegegeld van de opleiding te financieren.

Wet herinvoering basisbeurs

Op 1 september 2023 trad de Wet herinvoering basisbeurs in werking . Met deze wet is de basisbeurs in het hbo en wo weer ingevoerd. Voor studenten met ouders die een laag of middeninkomen verdienen, is de aanvullende beurs uitgebreid per 1 januari 2024. Ook is met deze wet een financiële tegemoetkoming voor de generatie die tijdens het leenstelsel heeft gestudeerd ingevoerd.

Tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten

Scholieren van 18 jaar of ouder op het voortgezet onderwijs en de vavo krijgen de tegemoetkoming scholieren. Deze tegemoetkoming is geregeld in de Wet tegemoetkoming onderwijsbijdrage en schoolkosten (WTOS) en maakt onderdeel uit van de OCW-begroting. De tegemoetkoming scholieren bestaat uit een basistoelage. Sommige scholieren ontvangen daarnaast een aanvullende toelage. De tegemoetkoming is een gift.

Hoogte basistoelage

De hoogte van de basistoelage is afhankelijk van hoe de scholier woont. Bij de ouders (thuiswonend) of zelfstandig (uitwonend).

Hoogte aanvullende toelage

Hoeveel aanvullende tegemoetkoming een scholier per maand krijgt is afhankelijk van het gezamenlijke inkomen van de ouders van de scholier. De aanvullende toelage is verder afhankelijk van het onderwijs dat de scholier volgt en het aantal andere kinderen dat de ouders van de scholier hebben.

In de aanvullende toelage zit ook voor studenten die lesgeld betalen een tegemoetkoming voor het les- of cursusgeld.

Lesgeld

Alle studenten op het mbo bol en vavo die op 1 augustus bij het start van het schooljaar 18 waren moeten lesgeld betalen. De hoogte van het lesgeld wordt wettelijk bepaald.

Zie ook