Meer vrouwen in topfuncties van het bedrijfsleven en de (semi)overheid staat al jaren op de politieke emancipatieagenda. Ontwikkelingen in het aandeel topvrouwen zijn beschikbaar uit diverse bronnen en komen in de tweejaarlijkse Emancipatiemonitor aan bod. De Sociaal-Economische Raad (SER) onderzoekt vanaf 2023 vrouwen in topfuncties bij (grote) bedrijven.
De grafiek toont het aandeel vrouwen in de (sub)top van grote bedrijven op basis van het SER-onderzoek. Er is onderscheid gemaakt naar bedrijfsgrootte en naar beursgenoteerde bedrijven.
Aandeel vrouwen in topfuncties van bedrijfsleven, 31 december 2023
in procenten
In het bedrijfsleven zaten eind 2023 minder vrouwen in de raad van bestuur (rvb) dan in de raad van commissarissen (rvc): 15 tegen 26%. Ook bij beursgenoteerde bedrijven en ongeacht het aantal werknemers was dat zo. Bij bedrijven met minstens 1000 werknemers zaten de meeste vrouwen in de rvb. Bij beursgenoteerde bedrijven zaten de meeste vrouwen in de rvc. De percentages vrouwen in de rvb en in de rvc zijn sinds 2012 meer dan verdubbeld, maar de streefcijfers die bedrijven zelf opstellen zijn nog niet bereikt. De gemiddelde streefcijfers waren voor de rvb 30% vrouw en voor de rvc 31% vrouw. Beursgenoteerde bedrijven hebben het wettelijk streefcijfer van 33,3% vrouwen in de rvc wel behaald.
Dat het aandeel vrouwen in de rvb kleiner is dan in de rvc, komt deels doordat minder vrouwen dan mannen managementervaring hebben opgedaan in de subtop, de hiërarchische laag of lagen onder de raad van bestuur. Ervaring in de subtop is veelal noodzakelijk voor een benoeming in de rvb, maar niet per se in de rvc. Vrouwen maakten eind 2023 ruim een kwart (27%) uit van de subtop van bedrijven. Dat is minder dan het gemiddelde streefcijfer van 31 procent.
| Soort bedrijf | rvb | rvc | subtop |
|---|---|---|---|
| Totaal | 15,3 | 25,7 | 26,6 |
| Tot 250 werknemers | 14,2 | 21,9 | 26,3 |
| 250 tot 500 werknemers | 13,3 | 24,6 | 24,4 |
| 500 tot 1000 werknemers | 15,6 | 25,8 | 25,7 |
| Minstens 1000 werknemers | 18,3 | 30,2 | 30,2 |
| Beursgenoteerd | 14,8 | 39,1 | 28,5 |
Bron: Sociaal-Economische Raad (SER)
Definitie: De top van een bedrijf of instelling bestaat uit de raad van bestuur en de raad van commissarissen. De raad van bestuur (rvb) of de directie is het hoogste orgaan: het orgaan dat de dagelijkse leiding in handen heeft. De raad van commissarissen (rvc) is het orgaan dat toezicht houdt op het functioneren van een bedrijf of instelling. Het lidmaatschap van de raad van bestuur verschilt van dat van de raad van commissarissen. In het eerste geval is men in dienst is van het bedrijf of de instelling, in het tweede geval is het een nevenfunctie. In het bedrijfsleven heet het toezichthoudende orgaan vrijwel altijd rvc, in de non-profitsector worden uiteenlopende benamingen gehanteerd, zoals raad van toezicht, raad van advies of bestuur. De rvb heeft meer macht dan de rvc. Onder subtop van een bedrijf of instelling wordt verstaan: de hiërarchische laag of lagen onder de raad van bestuur.
Op 1 januari 2022 is de Wet ‘Evenwichtiger verhouding van zetels tussen mannen en vrouwen in het bestuur en de raden van commissarissen van grote naamloze en besloten vennootschappen’ in werking getreden. Grote vennootschappen zijn verplicht zelf passende en ambitieuze streefcijfers te formuleren voor de verhouding tussen vrouwen en mannen in de rvb, de rvc en de subtop en plannen te maken om de streefcijfers te realiseren. Zij moeten jaarlijks rapporteren aan de SER over de streefcijfers en de voortgang.
In de cijfers zijn alle bedrijven opgenomen die onder de Wet vallen, d.w.z. alle bedrijven die kwalificeren als ‘grote vennootschap’, inclusief alle ‘grote’ beursgenoteerde bedrijven.
Kleine beursgenoteerde bedrijven zijn niet meegenomen, die vallen alleen onder het quotum voor de rvc en hoeven geen streefcijfers op te stellen voor bestuur of subtop, ze hoeven geen plannen te maken en ook niet aan de SER te rapporteren. Ook zijn de bedrijven die vrijwillig aan de SER hebben gerapporteerd niet meegenomen. Dit zijn bijv. coöperaties of andere rechtsvormen dan BV of NV. Verder zijn de uitkomsten beperkt tot bedrijven:
- die hun rapportage op tijd (d.w.z. voor 14 december 2024) en volledig en zonder aantoonbare fouten hadden ingediend bij de SER, én
- waarvan het boekjaar eindigde op 31 december 2023 (zodat de meting voor bedrijven in de analysegroep jaar dezelfde peildatum heeft).
Data beschikbaar in: jaarlijks
Gepubliceerd in het CMS: 23 juni 2025